پرسش هاي ابن‏ سکيت

ابويوسف يعقوب بن اسحاق الدورقي معروف به ابن‏سکيت يکي از علماي بزرگ در زمان امام رضا عليه‏السلام بود. او به نزد امام آمد و سؤالهاي چندي از آن حضرت کرد، از جمله پرسيد: چرا خدا موسي را با معجزه‏ي عصا و يد بيضا، و عيسي را با معجزه‏ي طب و شفاي بيماريها، و محمد را با معجزه‏ي سخن و سخنوري فرستاد؟ 

امام درباره‏ي دلايل اين چيزها به او پاسخ داد، فرمود: خدا موسي را [با يد بيضا] فرستاد چون سحر بر افکار مردم آن زمان حکمفرما بود. بنابراين او براي آنها چيزي را از جانب خدا آورد که آنها هرگز نداشتند و نه مي‏توانستند چيزي مانند آن بياورند. لذا موسي از سوي خداوند با معجزه‏ي ابطال سحر که در قدرت اهل آن زمان عملي مانند آن نبود، حجت آورد. 

و خدا عيسي را با دارو فرستاد در دوراني که مرضهاي کهنه و مزمن گسترش پيدا کرده بود و مردم نياز شديدي به شفا داشتند. بنابراين عيسي از جانب خدا چيزي آورد که آنها هرگز نداشتند، مانند مرده زنده کردن و کور و پيس را به اذن خدا شفا دادن، و اين دليلي عليه آنان بود. 

و خدا محمد صلي الله عليه و آله را در زماني فرستاد که سخن و سخنوري بر افکار مردم حکمفرما بود. بنابراين آن حضرت براي آنها از جانب خدا چيزي آورد حاوي اخطارها و دستورهاي کامل که توانست اظهارات آنها را رد کند و بحث او تخلف آنها را ثابت کرد. 

ابن‏سکيت علم امام را تحسين کرد و گفت: به خدا من هرگز کسي را مانند تو نديده‏ام. اکنون بگو امروزه حجت بر خلق چيست و کيست؟ 

امام پاسخ داد: دليل عقلي اين است که تو بيايي بداني که چه کسي درباره‏ي خدا درست مي‏گويد، آن را باور کني، و چه کسي به خدا دروغ مي بندد، آن را رد کني. 

ابن‏سکيت اعلام کرد: به خدا اين پاسخ درست است [1] . 

خدا عقل را آفريد و آن را براي انسان الگو قرار داد. عقل براي انسان رحمت است وقتي که از آن اطاعت کني، و ناراحتي است وقتي که از آن نافرماني کني. از طريق عقل ما مي‏توانيم حق را از باطل، و درست را از نادرست تشخيص دهيم. 

پی نوشته ها :

[1] الاحتجاج، ج 2، صص 225 - 224.